پیش‌پاافتادگی منکر!

برای فرودگاه اسنپ گرفتم.
آنقدر عجله داشتم که حتی نوع ماشین رو چک نکردم.
زنگ زدم که مطمئن شوم که راننده در رختخواب سفر را نپذیرفته باشد! راننده اتمام حجت کرد که صندوقش جا نداره و باید چمدان را داخل بگذارم. گفتم باشه فقط زود بیا! هنوز در ماشین جاگیر واگیر نشده بودم که به من گفت: ((اجازه می‌دید سفر رو لغو کنم!)) نیتش را حدس زدم اما این قدر وحاقت را نمی‌خواستم یا شاید نمی‌توانستم باور کنم و با تعجب و برای اینکه مطمئن شوم گفتم چرا؟! گفت برای این‌که کمیسیون ندهم! با تشر مخالفت کردم و در ادامه علی‌رغم صدای وحشتناک آن ماشین مستعمل در آن سفر نسبتا طولانی که باعث گوش‌دردم شد به یاد گفته محمدرضا شعبانعلی بودم که میزان فساد آدم‌ها را مقدار پولی که از دیگران به هر نحوی دزدیده‌اند مشخص نمی‌کند بلکه نسبت آنچه در نهایت دزدیده‌اند به آنچه می‌توانستند بدزدند روشن می‌کند! اگر کسی می‌توانسته مثلا ده‌هزار تومان بدزدد و همه‌ی آن را دزدیده است قطعا از کسی که این امکان را داشته که ده میلیارد تومان بدزدد ولی یک میلیارد دزدیده فاسدتر است!

پاسخ من به کامنت‌ها در لینکدین:

با سلام و احترام، ابتدا از توجه و اظهار نظر همه هموندان گرامی سپاسگزارم. این پست در لینکدین من تا اکنون نزدیک به ۲۰ هزار بازدید داشته و یکی از بحث‌برانگیز ترین یادداشتهای من بوده است.
در مقابل این یادداشت در طبقه الیت جامعه نیز چند رویکرد وجود دارد که یک رویکرد که دلیل نوشتن این یادداشت نیز بود مرا می‌ترساند. در ناخودآگاه جمعی ما یک ایده کلی مستتر و مخفی است که متمولین با خوردن حق طبقه ضعیف به جایی رسیدند. بهترین تعبیر بیت معروف: ((از آسمان که زر نباریده بر سرش، یا خودش دزد بوده یا پدرش!)) از این پیش‌نویس ذهنی حکایت دارد. از سوی دیگر با آمارهای عجیب و غریب اختلاس‌ها، حساسیت ما به برخی از دزدی‌های کوچک اما وسیع از میان رفته است! خصوصا پس از اختلاس سه هزار میلیاردی اکثرا به دزدی‌های دیگر بی‌اعتنا شده‌ایم و ملاک و محک ما به عینه آنقدر بالا رفته که آن‌ها را اصلا نمی‌بینیم. ترکیب این دو به این معنی است که مفسدهای من و ما به مفاهیمی مثل دولت و اختلاسگران بزرگ و چیزهایی از این دست فرافکنی شده است و مفسده‌های کوچک که روزبه‌روز به دلایل یا توجیهات مشکلات اقتصادی در حال افزایش است نه تنها تقبیح نمی‌شود بلکه توجیه می‌شود. تشخیص من است که این اتفاق ترسناکی است که آنقدر که می‌فهمم به طور بطنی و با تاثیر صدها برابر اختلاس بزرگ جامعه را ویران می‌کند و این پیش‌پاافتادگی منکر که از برساخته‌های من برای توضیح این پدیده خطرناک است مثل گوله‌برفی که به آن اعتنایی نمی‌شود بهمن وار ما را با خود خواهد برد.